Οικονομολόγοι

 

Οικονομολόγος εξηγεί τι συνέβη

Οικονομολόγος εξηγεί τι θα συμβεί

Οι χρηματιστές και οι οικονομολόγοι λατρεύουν να χρησιμοποιούν περίπλοκη ορολογία και υπολογισμούς
για να κάνουν εσάς τους απλούς ανθρώπους να νιώθετε ηλίθιοι, οπότε να πιστέψετε ότι
μόνο οι οικονομολόγοι και οι χρηματιστές μπορούν να κάνουν αυτό που κάνουν,
ή ακόμα καλύτερα, να τους αφήσετε στην ησυχία τους να αυξάνουν τα χρήματά τους ανενόχλητοι.

Οικονομολόγος μαθαίνει τι αμοιβή ο πελάτης είναι προετοιμασμένος να πληρώσει

Οικονομολόγος ξέχασε την γάτα στο σπίτι μόνη της
όταν έφυγε για διακοπές στα νησιά Φίτζι

Περί Οικονομικών από Οικονομολόγους:

• «Η οικονομική επιστήμη δεν είναι ακριβής επιστήμη. Είναι ένας συνδυασμός τέχνης και στοιχείων επιστήμης.» — Paul Samuelson Αμερικανός νεοκεϋνσιανός οικονομολόγος, που συχνά αποκαλείται «πατέρας της σύγχρονης οικονομίας».
• «Η οικονομική επιστήμη είναι ένα πολιτικό επιχείρημα... Δεν είναι - και δεν μπορεί ποτέ να είναι - επιστήμη. Δεν υπάρχουν αντικειμενικές αλήθειες στην οικονομική επιστήμη.» — Ha-Joon Chang εξέχων θεσμικός οικονομολόγος από τη Νότια Κορέα και καθηγητής στο University of London, SOAS (School of Oriental and African Studies) στο Λονδίνο.
• «Οι οικονομολόγοι είναι οι επιστημονικοί εκπρόσωποι της αστικής τάξης» — Karl Marx Γερμανός φιλόσοφος, κοινωνικός και πολιτικός θεωρητικός, οικονομολόγος, δημοσιογράφος και επαναστάτης σοσιαλιστής. Είναι περισσότερο γνωστός για το φυλλάδιο του 1848 «Το Κομμουνιστικό Μανιφέστο» (γραμμένο με τον Φρίντριχ Ένγκελς).
• «Μεταξύ των κοινωνικών επιστημών, οι οικονομολόγοι είναι οι σνομπ.» — Michael Kinsley Αμερικανός πολιτικός δημοσιογράφος και σχολιαστής
• «Η τέχνη της οικονομικής επιστήμης συνίσταται στο να εξετάζεις όχι μόνο τις άμεσες αλλά και τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις οποιασδήποτε πράξης ή πολιτικής.» — Henry Hazlitt διακεκριμένος Αμερικανός δημοσιογράφος, φιλελεύθερος οικονομολόγος και συγγραφέας
• «Το πρώτο μάθημα της οικονομικής επιστήμης είναι η σπανιότητα: Δεν υπάρχει ποτέ αρκετό από κάτι για να ικανοποιήσει όλους όσους το θέλουν.» — Thomas Sowell επιδραστικός Αμερικανός οικονομολόγος, κοινωνικός θεωρητικός και συγγραφέας, γνωστός για τις συντηρητικές, υπέρμαχες της ελεύθερης αγοράς απόψεις του.
• «Ως αποτέλεσμα των δύσκολων και ενίοτε αντιδημοφιλών επιλογών που έκανε ο Πρόεδρος Κλίντον, και της σημαντικής νομοθεσίας για τη μείωση του ελλείμματος που ψηφίστηκε το 1993 και το 1997, έχουμε δει οκτώ συνεχόμενα χρόνια δημοσιονομικής βελτίωσης για πρώτη φορά στην ιστορία της Αμερικής.» — Το ιστορικό του Προέδρου Κλίντον (Δημοκρατικό Κόμμα) όσον αφορά την δημοσιονομική πειθαρχία.
• Ο Πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα τόνισε την ευρεία συναίνεση μεταξύ των οικονομολόγων εκείνη την εποχή, δηλώνοντας: «Ο φόβος μεταξύ των οικονομολόγων σε όλο το πολιτικό φάσμα (...) ήταν ότι βυθιζόμασταν γρήγορα προς μια δεύτερη Μεγάλη Ύφεση» (μετά από οκτώ χρόνια ρεπουμπλικανικής κυβέρνησης Μπους).
• Ετικέτα «Άχρηστοι»: Τον Ιούνιο του 2024, η προεκλογική εκστρατεία του Τραμπ χαρακτήρισε «άχρηστους» τους οικονομολόγους που έχουν βραβευτεί με Νόμπελ. Ο Τραμπ δήλωσε ότι οι ειδικοί και οι αναλυτές «κάνουν λάθος για τα πάντα» και «κάνουν λάθος σε όλη τους τη ζωή», ιδίως όσον αφορά τις οικονομικές προβλέψεις και πολιτικές. Μετά από αναφορές του Γραφείου Στατιστικών Εργασίας, ο Τραμπ κατηγόρησε οικονομολόγους και αξιωματούχους ότι νόθευσαν τα δεδομένα για να κάνουν την κυβέρνησή του να φαίνεται κακή.

Μια αξιοσημείωτη «γκάφα» των Γερμανών οικονομολόγων και υπευθύνων χάραξης πολιτικής, είναι ή επαναλαμβανόμενη κριτική του ότι ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια της κρίσης της Ευρωζώνης, προτίμησαν την υπερβολική εξάρτηση από τον ορντολιμπεραλισμό, τη λιτότητα και ένα «παράλληλο σύμπαν» οικονομικής θεωρίας που αγνόησε την πλάνη της σύνθεσης. Οι επικριτές των Γερμανών οικονομολόγων υποστηρίζουν ότι αυτή η προσέγγιση έδωσε προτεραιότητα στον ηθικό κίνδυνο έναντι της ανάπτυξης, προκαλώντας περιττό πόνο σε ολόκληρη την Ευρωζώνη.
Δεν περάσατε καλά στην  Ελλάδα 2010 ως 2020; Οι Γερμανοί λένε ότι φταίτε εσείς. Άλλοι πάλι λένε ότι φταίνε οι Γερμανοί.

«Η δέσμευση της Γερμανίας για 'δημοσιονομική πειθαρχία' είναι καταστροφική
για την Ευρώπη και τον πλανήτη.»

Ο υπουργός Brexit, Ντέιβιντ Ντέιβις, παραδέχεται ότι η κυβέρνηση
δεν έχει συμφωνήσει σε εκτίμηση οικονομικών επιπτώσεων από την αποτυχία επίτευξης
συμφωνίας για το Brexit, 15 Μαρτίου 2017.

Οικονομολόγος ετοιμάζεται να απαντήσει στην ερώτηση:

Αν, Y = C + I + G +NX (output breakdown - ανάλυση της παραγωγής)

και TR = R x Q (total revenue - συνολικά έσοδα)
τότε, τι αποτέλεσμα θα φέρει το TR - TC (profit - κέρδος)
εφ' όσον MC = dTC/dTQ (marginal cost - οριακό κόστος)

Η απάντηση:

ή

(εξαρτάται, ανάλογα με το ωροσκόπιό σας, το οποίο κοστίζει έξτρα)

Εν ολίγοις:

Η παρακάτω εξίσωση Bellman αναλύει τα σύνθετα, πολυσταδιακά προβλήματα λήψης αποφάσεων (δυναμικός προγραμματισμός) σε απλούστερα, αναδρομικά υποπροβλήματα. Λύνει μια βέλτιστη πολιτική υπολογίζοντας την τιμή μιας τρέχουσας κατάστασης ως το άθροισμα των άμεσων ανταμοιβών και της προεξοφλημένης αξίας των μελλοντικών καταστάσεων. Ένας θεμελιώδης αναδρομικός τύπος στην ενισχυτική μάθηση και τον δυναμικό προγραμματισμό που υπολογίζει την τιμή μιας κατάστασης αθροίζοντας την άμεση ανταμοιβή και την προεξοφλημένη τιμή των μελλοντικών καταστάσεων.
Διασπά σύνθετα προβλήματα άπειρου ορίζοντα σε απλούστερα, επιλύσιμα υποπροβλήματα.
(Το περιέγραψα με απλές λέξεις για να μην μπερδέψω μερικούς-μερικούς)

Βασικές πτυχές της εξίσωσης Bellman:

Υπολογισμός βέλτιστης τιμής: 

- Προσδιορίζει την καλύτερη δυνατή τιμή για μια κατάσταση, η οποία βοηθά στην απόφαση για την καλύτερη ενέργεια που πρέπει να ληφθεί.

- Εκφράζει την τιμή της τρέχουσας κατάστασης με βάση την τιμή των μελλοντικών καταστάσεων, επιτρέποντας επαναληπτικές λύσεις.

- Η εξίσωση συνήθως περιλαμβάνει την τρέχουσα ανταμοιβή, έναν συντελεστή προεξόφλησης για μελλοντικές ανταμοιβές και την πιθανότητα μετάβασης μεταξύ καταστάσεων.

- Χρησιμοποιείται εκτενώς στην ενισχυτική μάθηση για την εύρεση βέλτιστων πολιτικών και στα οικονομικά για τη μοντελοποίηση μακροπρόθεσμου σχεδιασμού.

Ο Richard E. Bellman (1920–1984) από το Μπρούκλιν της Νέας Υόρκης ήταν ένας επιδραστικός Αμερικανός εφαρμοσμένος μαθηματικός που εφηύρε τον δυναμικό προγραμματισμό στις αρχές της δεκαετίας του 1950. Ανέπτυξε την εξίσωση Bellman για την επίλυση σύνθετων, πολυσταδιακών προβλημάτων απόφασης, διασπώντας τα σε μικρότερα υποπροβλήματα. Ήταν ερευνητής στην RAND Corporation και πρωτοπόρος στη θεωρία ελέγχου.

Οικονομολογικές εξισώσεις μπορούν επίσης να απλοποιηθούν ως:

Νομίζετε ότι αστειεύομαι; κοιτάξτε την εξίσωση πιο προσεκτικά!
Μιά μονάδα κι' άλλη μιά μονάδα είναι δυό μονάδες!
Ένας ικανός επαγγελματίας οικονομολόγος μπορεί άνετα να σας πείσει για την βαθιά σοφία αυτής της εξίσωσης.
Απλά, πρέπει να γράψει την εξίσωση έτσι ώστε να φαίνεται πιο ...πολύπλοκη.
Σαν την παραπάνω εξίσωση Bellman φερ' ειπείν, ή τον Συντελεστή Τζίνι.

Όπως, ένας εκ πεποιθήσεως ρατσιστής μπορεί να προσπαθήσει να σας πείσει, με σοφιστείες, για οτιδήποτε.
Το πιο εύκολο απ' όλα είναι να σας πείσει ότι εκείνοι με διαφορετικό χρώμα δέρματος από το δικό σας,
με διαφορετική θρησκεία, ή προτιμήσεις από εσάς,
που δεν γεννήθηκαν εκεί που γεννηθήκατε εσείς,
φταίνε για το ότι δεν έχετε όσα λεφτά όσα θα θέλατε, ή πιστεύετε ότι σας αξίζουν
(εσείς, φυσικά, δεν φταίτε ποτέ).

Έρχεται κάποιος και λέει ότι τα οικονομικά είναι θεμελιώδης επιστήμη

η οποία δίνει επιστημονικές απαντήσεις με εξισώσεις,
και κοτσάρει μια εξισωσάρα να σας εντυπωσιάσει,
και παρλαπίπα μέχρι να ζητήσετε έλεος.
Αλλά δεν τολμάει να παραδεχτεί ότι η ΕΡΜΗΝΕΙΑ του ΤΙ ΣΗΜΑΙΝΕΙ το αποτέλεσμα μιας εξίσωσης,
ή μιας θεωρίάς
το πως εφαρμόζεται, γαμώ το, και γιατί, στην εκάστοτε κοινωνική πραγματικότητα, είναι κάτι το
ΕΝΤΕΛΩΣ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΙΚΟ
και εξαρτάται από τις απόψεις και τ' απωθημένα του κάθε μαλάκα που ερμηνεύει το αποτέλεσμα κατά το δοκούν.

Δηλαδή η κάθε εξίσωση δεν είναι στο τέλος παρά ένα θεατρικό στήριγμα για να υποστηρίξει
ο καθένας ότι θέλει.

Οι τράγοι τραγουδούν το τραγούδι των τράγων
και οι θεατές λένε πω-πω τι αριστούργημα η τραγωδία

καθώς πληρώνουν με εμπιστοσύνη ότι γρόσι έχει μείνει στην τσέπη τους

παραγγέλνοντας με πιστωτική κάρτα Visa άλλο ένα καφέ στο καφενείο.

Και, ανάλογα με το ποιους θέλει ο καθένας να πείσει,
δείχνει την εξίσωση,

Κηρύττει ότι η ερμηνεία του τάδε είναι σωστή επειδή,

Ο τάδε είναι διάνοια, ή,

Ο τάδε είναι εξπέρ, ή,
Ο τάδε είναι επιστήμονας, ή,

Ο τάδε είναι πραγματικός θεοφοβούμενος, ή,

Ο τάδε είναι πραγματικός τεχνοκράτης, ή, 

Ο τάδε είναι δικός μας, ή,
Ο τάδε είναι καθηγητής, ή,

Ο τάδε είναι άλφα, βήτα, ή γάμα,

ότι βολεύει και ακούγεται σημαντικό και εύπιστο βάση του σε ποιους απευθύνεται κανείς,

Χωρίς να χρειάζεται να αποδείξει την εγκυρότητα του προτερήματος.

                                 --Δημήτρης. 

Για περεταίρω ανάλυση,
το εγχειδίδιο του τρίτου έτους των Οικονομικών:

Το εγχειρίδιο αυτό είναι δωρεάν με την εγγραφή σας για 28.900 έως 30.700 λίρες στερλίνες τον χρόνο,
δίδακτρα στο

London School of Economics.
(το φημισμένο LSE, που είναι μαγνήτης για γκόμενες ή γκόμενους, να κάντε το κομμάτι σας
παριστάνοντας ότι κάτι τρέχει στην τέντα της χαρτορίχτρας)

Κοντά στο LSE (εγώ δεν πήγα στο LSE, πήγα αλλού) ήταν ένας κινηματογράφος
όπου πήγαινα Παρασκευές μεσάνυχτα να δω το Θάνατος στην Βενετία του Λουκίνο Βισκόντι με τον Ντιρκ Μπόγκαρτ.
Ο Κοράντο Τζίνι είχε γεννηθεί κοντά στην Βενετία και είχε δημοσιεύσει τον Συντελεστή Τζίνι το 1912,
την ίδια χρονιά που ο Τόμας Μαν είχε δημοσιεύσει το αριστούργημά του: Θάνατος στην Βενετία.

O Θάνατος στην Βενετία πραγματεύεται την «ηδονικότητα της καταστροφής»,
πάνω κάτω το ίδιο όπως και ο Συντελεστής Τζίνι.

Οικονομολόγοι συζητάνε ως προς το ποιος έχει δίκιo

Οικονομολόγος αποδεικνύει ότι έχει δίκιo

Μια απάντηση:

ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΣ
(ΕΘΝΙΚΟΣ)

Ένας σημαντικός αριθμός οικονομολόγων, ιδιαίτερα κατά την Προοδευτική Εποχή (περίπου δεκαετίες 1890-1920) στην Αμερική και τη Βρετανία, υποστήριξαν και βοήθησαν στην ανάπτυξη θεωριών βασισμένων στην ευγονική και τον ρατσισμό. Αυτοί οι οικονομολόγοι συχνά θεωρούσαν την ευγονική όχι ως ψευδοεπιστήμη, αλλά ως ένα νόμιμο, προοδευτικό επιστημονικό εργαλείο για τη βελτίωση της ανθρώπινης ευημερίας μέσω της διαχείρισης της βιολογικής «ποιότητας» του πληθυσμού.
(πηγή: Πανεπιστήμιο του Πρίνστον)

Η ευγονική θεωρήθηκε κυρίαρχη, «μοντέρνα» και υποστηρίχθηκε από πολλούς κορυφαίους, φιλελεύθερους και προοδευτικούς οικονομολόγους της εποχής.

Οι οικονομολόγοι χρησιμοποίησαν ευγονικά επιχειρήματα για να υποστηρίξουν περιοριστικούς νόμους για τη μετανάστευση (όπως ο Νόμος περί Μετανάστευσης του 1924), νόμους για τον κατώτατο μισθό (για να «ανεργοποιήσουν» όσους θεωρούνταν βιολογικά ακατάλληλοι) και αναγκαστική στείρωση των «αδύναμων» ή «ακατάλληλων».

Προσωπικότητες όπως ο Irving Fisher, ο Frank Fetter, ο John R. Commons και ο Edward Ross, καθώς και Βρετανοί προσωπικότητες όπως ο Sidney Webb και ο John Maynard Keynes, και ο Ιταλός φασίστας Κοράντο Τζίνι υποστήριξαν τις ευγονικές ιδέες.

Ποσοστά «διάσημων» ανθρώπων που υποστήριξαν την ευγονική, κατανεμημένα ανά φύλο: Ιστορικά στοιχεία δείχνουν ότι στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ού αιώνα, η ευγονική ήταν ένα ευρέως διαδεδομένο, διεθνές και κυρίαρχο πνευματικό κίνημα που καθοδηγούνταν κυρίως από άνδρες της ελίτ σε θέσεις εξουσίας, αλλά και οι γυναίκες συμμετείχαν σημαντικά ως υποστηρίκτριες και ερευνήτριες.

Η ευγονική χρησιμοποιήθηκε για να δικαιολογήσει τον «επιστημονικό» ρατσισμό: τις φυλετικές ιεραρχίες και για να υποστηρίξει ότι ορισμένες ομάδες (όπως οι μετανάστες, οι Αφροαμερικανοί και οι φτωχοί) ήταν διανοητικά ή βιολογικά κατώτερες και αποτελούσαν απειλή για την οικονομική, πολιτική και ηθική υγεία της κοινωνίας. Οπου, η ευγονική είναι βαθιά συνυφασμένη με, και θεωρείται μορφή επιστημονικού ρατσισμού.

Ο στόχος συχνά περιγραφόταν ως η πρόληψη της «φυλετικής αυτοκτονίας» (τα χαμηλότερα ποσοστά γεννήσεων της ιθαγενούς λευκής ελίτ) και η εξάλειψη του «παρασιτισμού» στην κοινωνία.

(Ακριβώς αυτό που συβαίνει σήμερα στα Ενωμένα Κράτη της Αμερικής όπου αναμένεται ότι γύρω στο 2045 η πλειοψηφία δεν θα είναι πλέον λευκοί, και αυτό ώθησε στην εκλογή του Τραμπ και τους διωγμούς κατά των μη-λευκών μεταναστών και των μη-λευκών πολιτών.)

Ενώ η ευγονική ήταν κυρίαρχη στην οικονομική σκέψη, δεν ήταν καθολική. Κάποιοι, όπως ο John Bates Clark, θεωρήθηκαν εξαιρέσεις που δεν ασπάστηκαν αυτές τις απόψεις, αν και ήταν μειοψηφία κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου.

Η σύνδεση μεταξύ οικονομικών και ευγονικής ξεχάστηκε σε μεγάλο βαθμό ή «χάθηκε στη μνήμη» στην εποχή μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, εν μέρει λόγω της σύνδεσης της ευγονικής με τις θηριωδίες της ναζιστικής Γερμανίας, σημειώνει ο ιστορικός Thomas C. Leonard. Ο Ludwig von Mises ήταν ένας οικονομολόγος που τάχθηκε ρητά κατά της ευγονικής, δηλώνοντας ότι βασιζόταν σε μη επιστημονικές αξίες, υπονοούσε ολοκληρωτικό σχεδιασμό και θα οδηγούσε στην καταστροφή.

Συνοψίζοντας, για αρκετές δεκαετίες, η κυρίαρχη οικονομική σκέψη επηρεάστηκε σε μεγάλο βαθμό από την πεποίθηση ότι η κοινωνία θα μπορούσε να βελτιωθεί με τη χρήση επιστημονικής εμπειρογνωμοσύνης για τη διαχείριση της ανθρώπινης αναπαραγωγής και τον περιορισμό της οικονομικής συμμετοχής όσων χαρακτηρίζονταν ως «ακατάλληλοι» ή «κατώτεροι».

ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟΝ

H διακριτική γοητεία των Αστικών Κομμάτων

(Αστοί = Μπουρζουά στα, Γαλλικά)
(Μπουρζουά έρχεται από το bourg που σημαίνει κωμόπολις στα Γαλλικά)
(σκεφτείτε όλες τις Ευρωπαϊκές πόλεις που τελειώνουνε σε -μπουργκ, π.χ. Στρασβούργο)
(ομάδα αστών του 19ου αιώνα: Μπουρζουαζία)

«Οι Καλοί Μπουρζουά»

Bal du Moulin de la Galette (Χορός στο Moulin de la Galette) (1876)

πίνακας του Pierre-Auguste Renoir

Από την εποχή των Αθλίων του Βικτώρ Ουγκώ ως σήμερα:
Η γένηση εκείνων που σήμερα λέγονται Αστικά Κόμματα της Ευρώπης

Η συνέχεια από τους Αθλίους του Βικτώρ Ουγκό ως τα σημερινά Ευρωπαϊκά αστικά κόματα,
δεν είναι δική μου ιδέα ή πρόταση:
Η Κοινωνιολογία, η Ιστορία και η Οικονομολογία το αναγνωρίζουν έτσι.

100 χρόνια αργότερα...

H διακριτική γοητεία της αστικής τάξης

Le Charme discret de la bourgeoisie (1972)
Luis Bunuel
Fernando Rey, Delphine Seyrig, Jean-Pierre Cassel, Stéphane Audran

Η ταινία «Le Charme discret de la bourgeoisie» (1972) («Η Διακριτική Γοητεία της Μπουρζουαζίας») θεωρείται ευρέως ως αριστούργημα του σουρεαλιστικού κινηματογράφου και η κορύφωση της καριέρας του σκηνοθέτη Λουίς Μπουνουέλ. Πρόκειται για μια σάτιρα που έχει λάβει διθυραμβικές κριτικές και έχει βραβευτεί με Όσκαρ, η οποία ασκεί ανελέητη κριτική στην ανώτερη μεσαία τάξη μέσα από μια παράλογη, ονειρική δομή, η οποία συχνά περιγράφεται ως «διαταραγμένο» ή «ανατρεπτικό» αριστούργημα.

Eίναι μια σουρεαλιστική σάτιρα που επικεντρώνεται σε έξι πλούσιους φίλους, των οποίων οι ευγενικές, επιφανειακές προσπάθειες να δειπνήσουν μαζί ματαιώνονται συνεχώς. Ο διάλογος, γραμμένος από τους Luis Buñuel και Jean-Claude Carrière, αναδεικνύει θέματα πολιτικής υποκρισίας, καταναλωτισμού και ευγενικής κοινωνικής παρακμής, συχνά παρουσιάζοντας χαρακτήρες που, παρά το γεγονός ότι έρχονται αντιμέτωποι με τον παραλογισμό, παραμένουν εμμονικοί με την εθιμοτυπία και την εμφάνιση.

Αυτό, γύρω στο 1972. Πως έχουν εξελιχθεί τα πράγματα 54 χρόνια αργότερα;

Το να παρομοιάσει κανείς τα σημερινά αστικά κόμματα της Ευρώπης με όποιο από τα κόμματα της Αμερικής προδίδει μια απλότητα-ελαφρότητα, και ανιστόρητο σκεπτικό (και ως προς το πως εξελήχθηκαν τα αστικά κόμματα στην Ευρώπη και ως προς το πως εξελήχθηκε το Δημοκρατικό κόμμα στην Αμερική). 

Εκτός του ότι η Ευρωπαϊκή Μπουρζουαζία (αστική τάξη) προέρχεται από την Γαλλία του μέσου του 19ου αιώνα, η Μπουρζουαζία στην Ευρώπη σήμερα ταυτίζεται κυρίως με τις ανώτερες-μεσαίες και ανώτερες τάξεις μιας κοινωνικής δομής που δεν έχει την παραμικρή σχέση με την Αμερική.

Άτομα που κατέχουν κεφάλαια, ακίνητα ή επιχειρήσεις και κατέχουν θέσεις υψηλού επαγγελματικού κύρους. Ενώ ο όρος χρησιμοποιείται λιγότερο συχνά στην καθημερινή συζήτηση σε ορισμένες περιοχές, εξακολουθεί να αναφέρεται σε ένα συγκεκριμένο κοινωνικό στρώμα, Ευρωπαϊκό που εκτιμά την εκπαίδευση, την πολιτιστική βελτίωση και την (συντηριτική) οικονομική ασφάλεια.

Από την Ευρωπαϊκή πλευρά, Ευρωπαίοι παραδόξως βλέπουν το Αμερικανικό Δημοκρατικό κόμμα ως κεντρο-Δεξιό, ενώ το Δημοκρατικό κόμμα θεωρείται «η Αριστερά» στην Αμερική. 

Στην Ευρώπη οι «αστοί» περιμένουν κοινωνικά προγράμματα, συμπεριλαμβανομένης δημόσιας υγείας που πληρώνεται από τους φόρους όλων, αντί κατ’ ευθείαν από τον κάθε ασθενή, προγράμματα που τα προσφέρει η κυβέρνηση σε ένα ισοζύγιο, μια διελκυστίνδα, μεταξύ καπιταλισμού Μαρξιστικής ερμηνείας και σοσιαλισμού, όπου ο Ευρωπαϊκός σοσιαλισμός έχει ρίζες φιλοσοφικής έννοιας από την εποχή του διαφωτισμού.

Η Αμερική είναι εντελώς διαφορετική ως προς το ότι πιστεύει στην βοήθεια προς τους άλλους, προς τους αδύναμους, προς τους φτωχούς, αλλά ποτέ σαν κυβερνητικό πρόγραμμα. Το βλέπουν σαν εθελοντισμό, σαν τον «Καλό Σαμαρείτη», από πολύ πριν από το 1776. Έπειτα υπάρχει η πραγματικότητα της Αμερικής ότι τα κοινωνικά θέματα νομοθετούνται ξεχωριστά και τοπικά από την κυβέρνηση του καθε ενός από τα πενήντα κράτη. Δεν έχει συνταγματικό δικαίωμα η Ομοσπονδιακή κυβέρνηση να νομοθετήσει κρατική περίθαλψη. Γι’ αυτό ο Ομπάμα έχτισε το πρόγραμμα Affordable Care Act (Νόμος για την Προσιτή Φροντίδα Υγείας) το οποίο επιτρέπει σε πολίτες που βρίσκονται κάτω από ένα εισοδηματικό όριο να αγοράζουν ιδιωτικά υγειονομικά προγράμματα περίθαλψης με σημαντικές εκπτώσεις. Έτσι μπόρεσε το Αμερικανικό κράτος για πρώτη φορά στην Ιστορία του μετά από τον Φρανκλίνο Ρούζβελτ να βοηθήσει τους φτωχότερους. Ποιος, γαμώ το, που να πλέει στην Ευρωπαϊκή αμορφωσιά περί των Αμερικανικών θεμάτων, το έχει συλλάβει αυτό εις τας Ευρώπας, τρομάρα τους;

Η Ευρώπη αντιγράφει, παιδαριωδώς και αποτυχημένα, τα επιχειρησιακά δρώμενα της Αμερικής όσον αφορά τις εταιρείες και τις πολυεθνικές. Παριστάνουν τους Αμερικανούς με ρίζες Ευρωπαϊκής μπουρζουαζίας. Αλλά όχι τα κοινωνικά. Τα Αμερικανικά κοινωνικά δεν είναι δυνατόν να αντιγραφούν στην Ευρώπη, ούτε είναι δυνατόν να επηρεάσει η Αμερική την Ευρώπη στα κοινωνικά θέματα. Και, ο όρος «Αστοί», «Αστικά κόμματα», «Μπουρζουαζία» είναι κατ’ εξοχήν και αποκλειστικότητα Ευρωπαϊκά. Οι Ευρωπαίοι αστοί (μπουρζουά) θα αυτοκτονούσαν πριν αντιγράψουν Αμερικάνους --και δεν θα τους έπιανε κανείς ούτε νεκρούς με τσίχλα στο στόμα.

Το να μαθαίνουμε καινούργιες λέξεις που ακούγονται ιντελεκτουέλ και να τις χρησιμοποιούμε χωρίς ιδέα του τι σημαίνουν και από που προέρχονται δεν ειναι τρόπος να ζει κανείς, οσο εντυπωσιακές και να μας φαίνονται οι εξισώσεις των οικονομικών.

Από την Αμερικανική πλευρά το Δημοκρατικό κόμμα ταυτίζεται με κοινωνικό φιλελευθερισμό και βλέπει την θέση του σαν αντίστοιχη των φιλελεύθερων, κεντροαριστερών κομμάτων της Ευρώπης.

Στην Γερμανία το Αμερικανικό Δημοκρατικό κόμμα συχνά και λανθασμένα το βλέπουν σαν να ταυτίζεται με το Γερμανικό Ελεύθερο Δημοκρατικό κόμμα (FDP).

Στο Ενωμένο Βασίλειο βλέπουν το Αμερικανικό Δημοκρατικό κόμμα σαν κάπου ανάμεσα στους Βρετανούς Εργατικούς (Labor) και Φιλελεύθερους Δημοκράτες (Liberal Democrats), που δεν είναι πολύ μακριά από μια σωστή σύγκριση.

Ενώ οι Αμερικανοί Δημοκρατικοί συχνά ευθυγραμμίζονται με τους Ευρωπαίους κεντρώους, μπορούν να εμφανιστούν πιο συντηρητικοί στα οικονομικά (χαμηλότεροι φόροι) και πιο προοδευτικοί σε κοινωνικά ζητήματα (δικαιώματα των τρανς, μετανάστευση) σε σύγκριση με ορισμένους Ευρωπαίους ομολόγους τους.

- Η «αστική τάξη» στην Ευρώπη σήμερα, επιζεί και βρίσκεται στην Γαλλία και Γαλλόφωνες Χώρες: Εκεί μόνο βρίσκεται πλέον ο ιστορικός Ευρωπαϊκός όρος Αστική Τάξη με τον πιο συγκεκριμένο, πολυεπίπεδο ορισμό, εξελισσόμενος σε πέντε διακριτά επίπεδα: petite, moyenne, grande, haute και ancienne bourgeoisie. Η haute bourgeoisie αποτελείται από καθιερωμένες οικογένειες (μερικές φορές ονομάζονται les 200 famille) που κατέχουν σημαντική πολιτιστική και ιστορική κληρονομιά. 

- Πέρα από την Γαλλία και Γαλλόφωνες χώρες, υπάρχει το "Bildungsbürgertum" (Γερμανία/Αυστρία): Αυτός ο όρος αναφέρεται σε μια μορφωμένη, καλλιεργημένη αστική τάξη που δίνει μεγάλη αξία στα ακαδημαϊκά προσόντα και την πνευματική υπόσταση. Η "Boliburguesía" (Δυτική Ευρώπη/Ισπανία): Ένας όρος που χρησιμοποιείται μερικές φορές για να περιγράψει μια νεόπλουτη τάξη με διασυνδέσεις με την πολιτική εξουσία.
- Η αστική τάξη (μπουρζουαζία), και τα αστικά κόμματα της Ευρώπης, βλέπουν την Αμερική σαν άξεστους χωριάτες, υποτιμητικά.

Η πραγματική και αρμόζουσα ερώτηση είναι τι συμβαίνει στους αστούς-νέους της Ευρωπαϊκής μπουρζουαζί, όπως και, ξεχωριστά, στους Ευρωπαίους καπιταλιστές, όταν αντιγράφουν πάντα ανεπιτυχώς τον φαινομενικό τρόπο ζωής του Μανχάταν στη Νέα Υόρκη, ή του Λος Άντζελες, και τις δομές και πρακτικές των Αμερικανικών επιχειρήσεων. Για την συντριπτική πλειοψηφία των Ευρωπαίων άλλωστε, η Αμερική είναι το Μανχάταν και το Λος Άντζελες, και το τι βλέπουν στις τηλεοπτικές σειρές, και τι λάθη κάνουν εκείνοι οι Ευρωπαίοι που βρίσκονται στην ενημέρωση και ...ενημερώνουν ελλιπώς ή ανακριβώς. Το υπόλοιπο της Αμερικής είναι εντελώς άγνωστο. Η άγνωστη πραγματικότητα, το καζάνι των λαών, το τελευταίο σύνορο πέρα από τους ωκεανούς στο οποίο πρέπει να πας και να ζήσεις ξεκινώντας τάμπουλα ράσα για να το κατανοήσεις.

Τέλος, το κατά πόσον τα αστικά (κυρίαρχα, κεντροδεξιά/αριστερά) ευρωπαϊκά κόμματα λειτουργούν εναντίων της δημοκρατίας αποτελεί αντικείμενο έντονης πολιτικής συζήτησης. Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι οι νεοφιλελεύθερες πολιτικές, η τεχνοκρατική ολοκλήρωση της ΕΕ και η «μάχη κατά της δεξιάς» συχνά παρακάμπτουν τη λαϊκή βούληση. Αντίθετα, οι υποστηρικτές υποστηρίζουν ότι αυτά τα κόμματα είναι απαραίτητα για τη διατήρηση της φιλελεύθερης δημοκρατίας και την προστασία της από αντιδημοκρατικές λαϊκιστικές, ριζοσπαστικές δεξιές ή αυταρχικές προκλήσεις.

Ευγονικά και Μπουρζουά

Η ταινία «Ω, Τυχερέ Άνθρωπε!» (1973), σε σκηνοθεσία Lindsay Anderson, παρουσιάζει μια σουρεαλιστική, σατιρική σκηνή όπου ένας γιατρός πειραματίζεται με την ανάμειξη ανθρώπων και ζώων, συγκεκριμένα παρουσιάζοντας ένα ανθρώπινο κεφάλι προσαρτημένο χειρουργικά σε σώμα χοίρου. Η ταινία ακολουθεί τον Mick Travis (Malcolm McDowell) μέσα από ένα παράξενο καπιταλιστικό τοπίο, με αυτή τη σκηνή να αναδεικνύει θέματα απανθρωπίας και εταιρικής απληστίας.

Η σκηνή λαμβάνει χώρα σε ένα νοσοκομειακό περιβάλλον και αντανακλά τον δυστοπικό, παράλογο τόνο της ταινίας. Το πείραμα αντιπροσωπεύει μια κυριολεκτική έκφραση της απανθρωποποίησης μέσα σε μια καπιταλιστική κοινωνία. Αυτή η εικόνα συνδέεται συχνά με παρόμοια θέματα που εξερευνήθηκαν αργότερα στην ταινία του Lindsay Anderson το 1982, «Νοσοκομείο Βρετανία».

Δέκα χρόνια αργότερα, οι Monty Python σατιρίζουν την ευγονική και τον άκαμπτο, γραφειοκρατικό έλεγχο πάνω στην ανθρώπινη ζωή, κυρίως στην ταινία The Meaning of Life (Το Νόημα της Ζωής) (1983)

Η ταινία χρησιμοποιεί παράλογα, σουρεαλιστικά σενάρια -όπως το σκετς "Live Organ Transplants" ή την ακολουθία μιούζικαλ "κάθε σπέρμα είναι ιερό"- για να ασκήσει κριτική στην υποβάθμιση της ανθρώπινης ύπαρξης σε απλές βιολογικές ή οικονομικές μετρήσεις, χλευάζοντας την αυθαίρετη, άκαρδη φύση των ιδεολογιών επιλεκτικής αναπαραγωγής.

Ο θάνατος επισκέπτεται έξι φίλους αστικής τάξης που είχαν συναντηθεί για να συμφάγουν.

(Αναφορά/ομάζ στην ταινία Η Διακριτική Γοητεία της Μπουρζουαζίας)
Ανακοινώνει ότι πρέπει να τον ακολουθήσουν όλοι.
Ήταν το μους σολομού αυτό που τους δηλητηρίασε όλους θανάσιμα.

Τα αστικά πολιτικά κόμματα στην Ευρώπη σήμερα είναι κεντροδεξιά έως δεξιά, φιλοκαπιταλιστικά και φιλοευρωπαϊκά κόμματα, όπως η Νέα Φλαμανδική Συμμαχία (N-VA) στο Βέλγιο, οι Les Républicains (LR) στη Γαλλία και το Ελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα (FDP) στη Γερμανία. Αυτά τα κόμματα δίνουν προτεραιότητα στον οικονομικό νεοφιλελευθερισμό, τις ιδιωτικοποιήσεις και τα εθνικά συμφέροντα, συχνά εκπροσωπώντας τα συμφέροντα της επιχειρηματικής τάξης.

Βασικά Χαρακτηριστικά και Παραδείγματα:

Ιδεολογία: Αυτά τα κόμματα, συμπεριλαμβανομένων πολλών συντηρητικών και φιλελεύθερων-συντηρητικών κομμάτων, προωθούν πολιτικές ελεύθερης αγοράς, απορρύθμιση και μερικές φορές εθνικιστικές ή περιφερειακές ατζέντες.

Ευρωπαϊκά Παραδείγματα:

• Βέλγιο: Νέα Φλαμανδική Συμμαχία (N-VA), Ανοιχτοί Φλαμανδοί Φιλελεύθεροι και Δημοκράτες (Open Vld).
• Ελβετία: Πρώην Συντηρητικό Δημοκρατικό Κόμμα της Ελβετίας (BDP), το οποίο συγχωνεύτηκε στο Κέντρο.
• Γαλλία: Les Républicains (LR).
• Γερμανία: Ελεύθερο Δημοκρατικό Κόμμα (FDP) (φιλελεύθερο υπέρ της αγοράς).
• Σουηδία: Συνασπισμός Πολιτών (MED).
• Αυστρία: Νέα Αστική Ενότητα (Nye Borgerlige).

Λειτουργία: Λειτουργούν εντός των ευρωπαϊκών κοινοβουλευτικών συστημάτων για να διατηρήσουν την τρέχουσα καπιταλιστική οικονομική δομή και, σε πολλές περιπτώσεις, να προωθήσουν ευρω-ομοσπονδιακές ή εθνικιστικές ατζέντες.

Τρέχουσες Τάσεις: Αυτά τα κόμματα αντιμετωπίζουν επί του παρόντος προκλήσεις από ακροδεξιά, αντιμεταναστευτικά κόμματα, όπως το Κόμμα της Ελευθερίας στην Αυστρία (FPÖ).

Το 2024, περίπου 35,9 εκατομμύρια άνθρωποι (10,6%) στις Ηνωμένες Πολιτείες ζούσαν σε συνθήκες φτώχειας σύμφωνα με το Επίσημο Μέτρο Φτώχειας (OPM), με την παιδική φτώχεια να αυξάνεται στο 14,3%. Το Συμπληρωματικό Μέτρο Φτώχειας (SPM), το οποίο περιλαμβάνει μη χρηματικά κρατικά επιδόματα, έδειξε υψηλότερο ποσοστό 12,9%. Η μείωση της φτώχειας κατά την εποχή της πανδημίας αντιστράφηκε το 2022-2023 λόγω του τερματισμού των εκτεταμένων προγραμμάτων βοήθειας, με υψηλότερα ποσοστά να επηρεάζουν τα παιδιά, τις μειονότητες και τα άτομα με αναπηρίες.

Η Οικονομολογία χρησιμοποιείται σαν επεξηγηματικός μηχανισμός για το πως λειτούργησε στο παρελθόν, πως λειτουργεί στο παρόν, και πως μπορεί να λειτουργήσει στο μέλλον, η κυβερνητική οικονομική πολιτική. 

Η ερμηνεία των επεξηγήσεων και προτάσεων της Οικονομολογίας εξυπηρετεί τις απόψεις και συμφέροντα των ενδιαφερομένων, και οι ερμηνείες μιας συγκεκριμένης κατάστασης μπορεί να διαφέρουν αντιδιαμετρικά με εξάρτηση στην εφαρμοζόμενη οπτική γωνία: παραδείγματα: Καπιταλισμός + Ευγονική (1890-1940), ή ατόφιος Καπιταλισμός, ή διάφορα επίπεδα Σοσιαλισμού, ή Κομουνισμού, ή Δικτατορίας, ή Αντιπροσωπευόμενης Δημοκρατίας (Republic), ή Άμεσης Δημοκρατίας, σε σύνδεση και έκφραση των εκάστοτε κοινωνικών αρχών ηθικής και φιλοσοφίας, επισης εξαρτώμενα από την εκάστοτε σχέση και σύνδεση θρησκείας και κράτους.

Η σε βάθος ανάλυση της εφαρμογής οικονομικής πολιτικής είναι ακριβέστερη και περισσότερο διορατική και ειλικρινής όταν εκφράζεται από την ίδια την επηρεαζόμενη κοινωνία δια μέσου της τέχνης, από ζωγραφική και γελοιογραφία έως θέατρο, χορό και κινηματογράφο, παρά από την ασύνδετη υποκειμενική αλαζονεία του ακαδημαϊκού χώρου και των κυρίαρχων ομάδων που κυβερνούν ή των περιθωριακών που θα ήθελαν να κυβερνήσουν.

Όπως είχε γράψει και ο Καραγάτσης στο αριτούργημά του, Σέργιος και Βάκχος (1959):

Ένας λαός που γελά είναι πιο επικίνδυνος από ένα λαό που κλαίει.

Απόψεις
για την σχέση μεταξύ οικονομολογίας και εκφραστικής τέχνης

Με αλφαβητική σειρά επιθέτου:

Ναπολέων Βοναπάρτης: «Το θάρρος δεν είναι να έχεις τη δύναμη να συνεχίσεις - είναι να συνεχίζεις όταν δεν έχεις δύναμη».

Ο Μαχάτμα Γκάντι θεωρούσε την τέχνη όχι απλώς διακόσμηση, αλλά αντανάκλαση της εσωτερικής αγνότητας και εργαλείο για κοινωνικό μετασχηματισμό. Η περίφημη δήλωσή του ήταν: «Κάθε αληθινή τέχνη πρέπει να βοηθά την ψυχή να συνειδητοποιήσει τον εσωτερικό της εαυτό». Για τον Γκάντι, η τέχνη ήταν άρρηκτα συνδεδεμένη με τη ζωή, την αλήθεια και την προώθηση της μη βίαιης, απλής ζωής (Khadi).

Φρίντριχ Ένγκελς: «Όπως ο Δαρβίνος ανακάλυψε τον νόμο της ανάπτυξης της οργανικής φύσης, έτσι και ο Μαρξ ανακάλυψε τον νόμο της ανάπτυξης της ανθρώπινης ιστορίας: το απλό γεγονός, που μέχρι τώρα αποκρύπτονταν από μια υπερανάπτυξη ιδεολογίας, ότι η ανθρωπότητα πρέπει πρώτα απ' όλα να φάει, να πιει, να έχει στέγη και να ντυθεί, προτού μπορέσει να ασχοληθεί με την πολιτική, την επιστήμη, την τέχνη, τη θρησκεία κ.λπ.».

Οι απόψεις του Φιντέλ Κάστρο για την τέχνη και τη λογοτεχνία ως εκφράσεις κοινωνικής αναταραχής ήταν βαθιά συνυφασμένες με την απαίτησή του ότι τέτοια έργα πρέπει να υπηρετούν την επανάσταση. Ο πιο διάσημος και περιοριστικός ορισμός αυτού του ρόλου δόθηκε στην ομιλία του "Λόγια προς τους Διανοούμενους" του 1961, όπου δήλωσε: "Εντός της επανάστασης, τα πάντα· έξω από αυτήν, τίποτα".

Τζων Μέιναρντ Κέινς: «Όταν τα γεγονότα αλλάζουν, αλλάζω γνώμη. Τι κάνετε εσείς, κύριε;». «Μακροπρόθεσμα, είμαστε όλοι νεκροί». «Οι αγορές μπορούν να παραμείνουν παράλογες περισσότερο από όσο μπορείτε να παραμείνετε εσείς φερέγγυοι», «Οι ιδέες των οικονομολόγων και των πολιτικών φιλοσόφων, τόσο όταν έχουν δίκιο όσο και όταν κάνουν λάθος, είναι πιο ισχυρές από ό,τι είναι συνήθως κατανοητό».

Ο Τζων Φ. Κένεντι θεωρούσε την τέχνη ως μια κρίσιμη, «αληθινή» δύναμη που αμφισβητεί, αντί να υπηρετεί, το κράτος, ενεργώντας ως «υπέρμαχος του ατόμου» ενάντια στην κοινωνική συμμόρφωση και την πολιτική πίεση. Δήλωσε περίφημα ότι οι καλλιτέχνες έχουν μια «ερωτική διαμάχη με τον κόσμο», συχνά πλέοντας ενάντια στα ρεύματα της εποχής τους.

Ο Βλαντιμίρ Λένιν θεωρούσε την τέχνη και τη λογοτεχνία όχι ως αφηρημένες, προσωπικές εκφράσεις, αλλά ως λειτουργικά εργαλεία για πολιτική αναταραχή, ταξική πάλη και έκφραση κοινωνικής αναταραχής. Πίστευε ότι ο πολιτισμός πρέπει να ευθυγραμμίζεται με τους επαναστατικούς στόχους του προλεταριάτου για την αποδόμηση του αστικού κράτους.

Ο Καρλ Μαρξ θεωρούσε την τέχνη και τη λογοτεχνία όχι ως μεμονωμένα, όμορφα αντικείμενα, αλλά ως ενεργές, υποκειμενικές αντανακλάσεις της εποχής τους - συχνά λειτουργώντας ως «μυστικές εξομολογήσεις» ή «όπλα κριτικής» που αποκαλύπτουν τους υποκείμενους ταξικούς αγώνες και την κοινωνική αναταραχή της εποχής τους.

Μπενίτο Μουσολίνι: «Ο φασισμός θα έπρεπε καταλληλότερα να ονομάζεται Κορπορατισμός επειδή είναι μια συγχώνευση κρατικής και εταιρικής εξουσίας. Ένα έθνος που τρώει σπαγκέτι δεν μπορεί να αποκαταστήσει τον Ρωμαϊκό πολιτισμό!»

Ο Μπαράκ Ομπάμα έχει μιλήσει συχνά για τη δύναμη της τέχνης και της λογοτεχνίας να αντανακλούν, να αμφισβητούν και να διαμορφώνουν την κοινωνία, σημειώνοντας ότι συχνά χρησιμεύουν ως ουσιαστικές εκφράσεις κοινωνικής αναταραχής, ανθρώπινου αγώνα και της επιθυμίας για αλλαγή. Έχει χαρακτηρίσει τις τέχνες όχι ως είδη πολυτελείας, αλλά ως κεντρικά στοιχεία της αμερικανικής εμπειρίας, συχνά λειτουργώντας ως μια «πικίνδυνη» δύναμη που κάνει τις κυβερνήσεις νευρικές επειδή αντιπροσωπεύουν τις βαθύτερες φιλοδοξίες του λαού.

Ο Γεώργιος Παπαδόπουλος, ηγέτης της ελληνικής στρατιωτικής χούντας (1967–1974), δεν περιέγραψε ρητά πώς η τέχνη εκφράζει την κοινωνική αναταραχή. Αντίθετα, θεωρούσε τη δημιουργική έκφραση ως μια πιθανή ασθένεια που έπρεπε να ελεγχθεί. Το διαβόητο απόφθεγμα του, «Η Ελλάδα είναι άρρωστη. Την έχουμε βάλει σε γύψο. Θα παραμείνει σε γύψο μέχρι να αναρρώσει», ήταν μια μεταφορική δικαιολόγηση για την καταστολή της πνευματικής, καλλιτεχνικής και πολιτιστικής ελευθερίας, αντιμετωπίζοντας οποιαδήποτε απόκλιση από την εθνικιστική, «ελληνοχριστιανική» ιδεολογία του ως κίνδυνο που έπρεπε να περιοριστεί.

Ο Πλάτωνας θεωρούσε την τέχνη και τη λογοτεχνία ως ισχυρά, συχνά επικίνδυνα, εργαλεία που εκφράζουν και υποκινούν την κοινωνική αναταραχή παρακάμπτοντας τη λογική για να πυροδοτήσουν κατώτερα πάθη και συναισθήματα. Στην Πολιτεία, υποστήριξε ότι η μιμητική τέχνη διαφθείρει την ψυχή αναπαριστώντας ακατάλληλες συμπεριφορές, απαιτώντας αυστηρή λογοκρισία για τη διατήρηση της πολιτικής τάξης.

Ο Ιωσήφ Στάλιν δεν θεωρούσε την τέχνη και τη λογοτεχνία ως νόμιμες, ανεξάρτητες εκφράσεις κοινωνικής αναταραχής, δυσαρέσκειας ή κριτικής. Αντίθετα, αντιμετώπιζε την τέχνη ως εργαλείο του κράτους για την επιβολή πολιτικής συμμόρφωσης, καταστέλλοντας ενεργά, λογοκρίνοντας ή επανερμηνεύοντας οποιαδήποτε τέχνη υποδήλωνε δυσαρέσκεια με το σοβιετικό καθεστώς.

Ο Κοράντο Τζίνι (1884–1965), Ιταλός φσίστας, στατιστικολόγος, ευγονιστής και δημογράφος γνωστός για τον συντελεστή Τζίνι, δεν επικέντρωσε το κύριο έργο του στην τέχνη ή τη λογοτεχνία, αλλά μάλλον σε μια οργανιστική θεωρία της κοινωνίας, την ευγονική και τη δυναμική του πληθυσμού. Ωστόσο, στο πλαίσιο της θεωρίας του για τον «κύκλο του πολιτισμού» - η οποία υποστήριζε ότι τα έθνη περνούν από στάδια γέννησης, ανάπτυξης και παρακμής - ο Τζίνι υποστήριξε ότι η μειωμένη πολιτιστική παραγωγή είναι ένας βασικός δείκτης μιας «παρακμιακής» κοινωνίας, μιας φάσης που συχνά συνδέεται με κοινωνική αναταραχή και έλλειψη ζωτικότητας.

Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν έχει σκιαγραφήσει ρητά μια φιλοσοφία για το πώς η τέχνη και η λογοτεχνία θα πρέπει να εκφράζουν την κοινωνική αναταραχή. Αντίθετα, η προσέγγισή του ήταν να επικρίνει την τέχνη, τη λογοτεχνία και τις ιστορικές αφηγήσεις που θεωρεί «διχαστικές» ή «αφυπνιστικές» (γουώκ), ενώ υποστηρίζει πολιτιστικά έργα που δίνουν έμφαση στην «αμερικανική ιδιαιτερότητα». Ο Τραμπ μισεί τον Κένεντι και το 2025 έκανε τον εαυτό του πρόεδρο στο Κέντρο Παραστατικών Τεχνών Τζων Φ. Κένεντι στην Ουάσιγκτον, και το μετονόμασε ως Ντόναλντ Τζ. Τραμπ και Τζων Φ. Κένεντι  Κέντρο Παραστατικών Τεχνών. Μετά, το 2026 το έκλεισε.

Ο Λέον Τρότσκι θεωρούσε την τέχνη και τη λογοτεχνία ως ουσιαστικές, αν και μερικές φορές καθυστερημένες, αντανακλάσεις των βαθιών εντάσεων στην κοινωνία, υποστηρίζοντας ότι η αληθινή τέχνη είναι εγγενώς επαναστατική επειδή επαναστατεί ενάντια στις υπάρχουσες, περιοριστικές πραγματικότητες. Πίστευε ότι η τέχνη λειτουργεί ως ένα «συλλογικό όνειρο» που αποτυπώνει τη δυσαρέσκεια της ανθρωπότητας με το status quo και την επιθυμία της για μια καλύτερη, πιο αρμονική ζωή.

Οι απόψεις του Ουίνστον Τσώρτσιλ για την τέχνη και τη λογοτεχνία επικεντρώνονταν γενικά στον ρόλο τους στον καθορισμό της εθνικής ζωής, λειτουργώντας ως ιστορικό αρχείο και χρησιμεύοντας ως απαραίτητο, μερικές φορές επαναστατικό, αντίστιγμα στον αυταρχισμό.

Ο Χίτλερ δεν πίστευε ότι η τέχνη έπρεπε να εκφράζει την κοινωνική αναταραχή, αλλά μάλλον να την καταστέλλει προωθώντας εξιδανικευμένες, ηρωικές εικόνες του Άριου κόσμου. Κατέτασσε την τέχνη που αναδεικνύει τα κοινωνικά δεινά ή τον μοντερνισμό ως «εκφυλισμένη» (Entartete Kunst). Δήλωσε: «Δεν είναι αποστολή της τέχνης να βυθίζεται στη βρωμιά για χάρη της βρωμιάς... ή να παρουσιάζει παραμορφωμένους ηλίθιους».

Αν αναρωτιέστε γιατί δεν υπάρχουν εδώ παραπάνω αναφορές στο τι έχουν πει γυναίκες, αυτό είναι κατά πάσαν πιθανότητα επειδή στην ιστορία των κοινωνιών οι γυναίκες προσέφεραν περισσότερο πράξεις και συμμετοχή παρά τσιτάτα.

Πρέπει κατά το ελάχιστο να αναφερθούν:
Σούζαν Μπ. Άντονυ, Γκόλντα Μεΐρ, Ιντίρα Γκάντι, Μάρκαρετ Θάτσερ, Τζάνετ Γέλλεν, Φράνσις Πέρκινς, Άνγκελα Μέρκελ, Τζόαν Ρόμπινσον, Βικτώρια Βανάσκο, Μαλάλα Γιουσαφζάη, Χενριέτα Γκρήν, Λίσα Σου, Ήντιθ Άμποτ, Άννα Σβάρτς, Ντήντρι Μακλόσκι, Δαμπίσα Μόυο, Κάρμεν Ράινχαρτ, Χάριετ Μαρτινώ, Μαίρη Παλέη Μάρσαλ, Κριστίνα Ρόμερ, Ρόζα Λούξεμπεργκ, Μίλλισεντ Φώσετ, Έλινορ Όστρομ, Κλώντια Γκόλντιν, Ταν Σου Σαν, Κολετ Κρες, Βασίλισσα Ελισάβετ ΙΙ, Χάνα Ροσταμάνι, Γκουίν Σότγουελ, Τζιόρτζια Μελόνι, Κριστιν Λαγκάρντ, Κρισταλίνα Τζώρτζεβα, Τέηλορ Σουίφτ, Μαυα Ανγκελου, Λουσίλ Μπωλ, Ρόζα Παρκς, Εμιλι Μπρόντε, Χάλη Μπέρι, Εμίλια Αίρχαρτ, Μαρί Κιουρί, Τζέην Ώστεν, Σάλλυ Ράιντ, Όπρα Γουίνφρι, Τζάκλυν Κένεντι, Μητέρα Τερέζα, Χάριετ Τάμπμαν, Μισέλ Ομπάμα, Σαρλότ Μπρόντε, Ρουθ Μπέηντερ Γκίνσμπεργκ...
οι γυναίκες αυτές δειγματοληπτικά από πολύ, πολύ μεγαλύτερη λίστα.

Η Ρουθ Μπέιντερ Γκίνσμπουργκ (1933–2020), παραδείγματος χάριν, (φωτογραφίες, επάνω-δεξιά και κάτω-κέντρο αυτής της παραγράφου) ήταν μια πρωτοπόρος δικαστής του Ανωτάτου Δικαστηρίου των Ενωμένων Κρατών της Αμερικής (από το 1993 ως τον θάνατό της, 87 ετών, τον Σεπτέμβριο του 2020) και νομικό είδωλο γενεών που πρωτοστάτησε στον αγώνα για την ισότητα των φύλων. Ως δικηγόρος της ACLU, κέρδισε πέντε ορόσημες υποθέσεις στο Ανώτατο Δικαστήριο τη δεκαετία του 1970, καταργώντας νόμους που εισάγουν διακρίσεις. Ο αγώνας της ήταν περισσότερο από την ισότητα, η αμοιβή των γυναικών στο ίδιο επίπεδο με τους άντρες και η αποδοχή των γυναικών σαν ίσα παραγωγικά μέρη της οικονομίας. Ήταν η πρώτη γυναίκα μόνιμη καθηγήτρια στη Νομική Σχολή Κολούμπια και υπηρέτησε ως κρίσιμη φωνή για τα πολιτικά δικαιώματα, την ισότητα των φύλων και τις φιλελεύθερες αξίες κατά τη διάρκεια της 27χρονης θητείας της στο Ανώτατο Δικαστήριο.
(παρεμπιπτόντως, η λέξη φιλελεύθερη δεν είναι βρισιά, αλλά, σημαίνει ότι ένας άνθρωπος είναι φίλος της Ελευθερίας και της προόδου, εκφραση που σε κάθε χώρα και περιοχή αποδίδεται διαφορετικά, ανάλογα με την κουλτούρα, την μόρφωση και τα βίτσια της κάθε εποχής).
Η Ρουθ πέθανε εφτά εβδομάδες πριν τις εκλογές που ανέδειξαν τον Δημοκρατικό Μπάιντεν. Ο Τραμπ πρότεινε και ο Μιτς Μακόνελ ενέκρινε, και έχωσαν την Ρεπουμπλικανή Έημι Κόνι Μπάρετ στην θέση της Γκίνσμπεργκ στο Ανώτατο Δικαστήριο, δυό βδομάδες πριν τις εκλογές. Αν η Ρουθ είχε πεθάνει λίγες εβδομάδες αργότερα, σήμερα οι Ρεπουμπλικάνοι δεν θα είχαν υπερ-πλειοψηφία 6-3 στο Ανώτατο Δικαστήριο.

~~~

...επιστρέφοντας στο γέλιο του λαού,
όσον αφορά την θεμελιώδη (θεμέλια κάστρων στην άμμο) επιστήμη των οικονομικών:
Από τις μικρές αγγελείες:

Επιστήμων Οικονομολόγος στην διάθεσή σας
να σας εξηγήσει εξισώσεις και αλγορίθμους της σοβαρής, και θεμελιώδους επιστήμης των οικονομικών
(ξανθιά, γαλανομάτα, 106DD, 72, 102 cm, της αρέσει το μπέηκον,
και η μουσική του γκρουπ μπλουζ-ροκ, Blodwyn Pig, 1968 )

~~~

Οικονομολόγος παγιδευμένη σε κύκλο καταστροφής.

Ένας «κύκλος καταστροφής» (doom loop) είναι ο κύριος οικονομικός όρος για έναν
αυτοενισχυόμενο, καταστροφικό ή ατελείωτο κύκλο όπου ένας αρνητικός παράγοντας
επιδεινώνει έναν άλλο. Αυτοί οι κύκλοι εμφανίζονται συχνά σε κρίσεις τραπεζικού-κρατικού χρέους,
όπου οι τράπεζες που καταρρέουν χρειάζονται διάσωση, προκαλώντας δυσχέρεια κρατικού χρέους,
η οποία με τη σειρά της αποδυναμώνει περαιτέρω τις τράπεζες.

Σε αυτήν την εικόνα από το 2006,
οικονομολόγος προβλέπει ότι δεν θα γίνει κατάρρευση της στεγαστικής αγοράς στην Αμερική,
και δεν θα υπάρξει Μεγάλη Ύφεση και καταστροφική Παγκόσμια Οικονομική Κρίση το 2008,

Το 2009 είπε: «Οπα, ρε μαλάκα μου! Τα λάθη είναι ανθρώπινα.»

Ξέρετε τι συνέβη το 2006-2008 στην Αμερική επί Ρεπουμπλικάνων;
φούσκα τιμών ακινήτων και στεγαστικών δανείων.
Κανείς οικονομολόγος δεν το βρήκε ανησυχητικό και όλοι επέμεναν ότι όλα πάνε καλά.
Το 2008 ήρθε κατάρρευση της στεγαστικής αγοράς στην Αμερική
που οδήγήσε σε καταστροφική παγκόσμια οικονομική κρίση.

Οταν κατακάθησε το πράμα μετά από το κραχ του 2008.
5 τρισεκατομμύρια δολάρια σε συντάξεις, αξία ακινήτων, προσωπικές οικονομίες και επενδύσεις, και μετοχές
είχαν εξαερωθεί,
8 εκατομμύρια άνθρωποι είχαν μείνει άνεργοι, 6 εκατομμύρια άνθρωποι
έχασαν τα σπίτια τους,
και αυτά μόνο στην Αμερική.
Στον υπόλοιπο κόσμο πολύ περισσότερα.

Ένας κεντρικός παράγοντας εκείνων των ημερών στη Γουωλ Στριτ, ο Μαρκ Μπάουμ, ο οποίος είχε προβλέψει την κατάρρευση που έρχεται και κανείς δεν τον πίστευε, όταν συνειδητοποίησε ότι κανείς δεν θα διωκόταν και ότι οι Τράπεζες θα ασκούσαν πιέσεις κατά των μεταρρυθμίσεων φέρεται να είπε: «Έχω την αίσθηση ότι σε λίγα χρόνια οι άνθρωποι θα κάνουν αυτό που κάνουν πάντα όταν η οικονομία καταρρέει. Θα κατηγορούν τους μετανάστες και τους φτωχούς». Είχε δίκιο. Αλλά αυτή τη φορά κατηγόρησαν και τους εκπαιδευτικούς, αγνωστο γιατί --ίσως επειδή ο κόσμος έχει καταντήσει ντιπ-αγράμματος;

Το 2026, όποτε επιστώ την προσοχή Ελλήνων στο ότι τα ακίνητα στη Ελλάδα έχουν ανέβει 120% σε 3 χρόνια,
και ότι αυτό είναι φούσκα και θα σκάσει μόλις τελειώσουν τα καραγκιοζιλίκια στο Ελληνικό,
το πλιάτσικο κερδοσκοπικής γελοιότητας που χτίζουν στο παλιό αεροδρόμιο,
οι Έλληνες μου απαντάνε, Όχι! κάνεις λάθος! οι τιμές είναι σωστές και θα παραμείνουν.
Έ, ρε, κούνια που κουνάει... Τους Έλληνες, ή εμένα; θα δείξει.
Αν έχω δίκιο ότι η κυβέρνηση επιτρέπει να γίνει το ίδιο στη Ελλάδα με ότι έγινε το 2008 στην Αμερική
του Μπους και των Ρεπουμπλικάνων,
για να βγάλουνε οι τράπεζες και οι στεγαστικές επιχειρήσεις, τότε,
στο Ελληνικό μέλλον θα θυμάστε τα μνημόνια 2010-2020 σαν τις παλιές καλές μέρες.

Η Δημοκρατική κυβέρνηση του Ομπάμα έσωσε την οικονομία και την κοινωνία το 2009
δίνοντας χρήματα να σώσουν τις επιχειρήσεις και τράπεζες από χρεοκοπία,
για να μην χάσουν το βιός τους περισσότερα εκατομμύρια άνθρωποι και επαναληφθεί το 1929,
το οποίο είναι το αντίθετο απο αυτό που έκανε η Ευρώπη στην Ελλάδα όταν
το 2010 χρεωκόπησε τον κάθε Έλληνα επί δέκα χρόνια για να μην χρεοκοπήσει την Ελλάδα
λόγω του τι είχε συσσορεύσει, η Ελλάδα, απο το 2002
όταν τους βάλανε στο Ευρώ με 30% των αποδοχών της υπόλοιπης Ευρώπης.
2002-2010 οι Έλληνες φάγανε, ήπιανε, και νηστικοί κοιμηθήκανε.

~~~

Οικονομολόγοι… αχ, αυτοί οι Οικονομολόγοι.
Ήμουνα τυχερός στη ζωή μου
γιατί πάντα έκανα ότι στροφή χρειαζόταν χωρίς να το μετανιώσω ποτέ.
Μετά από δύο χρόνια οικονομικά στο Λονδίνο,
ήξερα ότι οι οικονομολόγοι
γίνονται πλούσιοι πουλώντας σκατά
σε εκείνους που τα μεταπωλούν για σοκολάτα.

Είχα την επιλογή του να γίνω πλούσιος, ή,
να μην πουλήσω ποτέ σκατά.

Έμαθα πάντως, ότι όταν εκτιμάς την ζωή, και τους γύρω σου,
με αξιοπρέπεια,
η ζωή σε ανταμοίβει,
με περισσότερα απ' όσα ονειρεύτηκες.

<3

Αισθάνομαι προσωπικά τυχερός και ευγνώμων προς την ζωή, αλλά, συνάμα,
σαν μια μειοψηφία που διαρκώς συρρικνώνεται.
Μιά-δυό γενεές, και η δικιά μου, μεγάλωσαν μπορώντας να ονειρεύονται...
κάνοντας  μια ευχή σ' ένα αστέρι.
Οι τωρινές γενεές δεν ξέρουν τι να ονειρευτούν και γιατί, ή πως.

Οι ψυχές ευνουχίστηκαν
από το άλμα απληστείας και κοινωνικής ανισότητας των 12 χρόνων Ρέγκαν-Μπους,
την αμέλεια και απάτη των πολέμων και του οικονομικού κραχ του δεύτερου Μπους,
και τον αχαλίνωτο ρατσισμό συν αδιαφορία, ασταμάτητα ψέματα και ανευθυνότητα του Τραμπ.

Όλο και λιγότεροι θυμούνται πια, ότι, αντί για εφιάλτες, κάποτε είχαμε όνειρα.

:-*

Δεν θέλω να τα πάρω αυτά τα όνειρα μαζί μου μόνος μου.
Πρέπει κάποιοι να συνεχίσουν...
Κόντρα στους αμόρφωτους, κόντρα στους φανφαρώνους, κόντρα στην οργή.
Κάθε βδομάδα έρχονται δύο γειτονόπουλα, αγοράκι 10 χρονών και κοριτσάκι 8 χρονών,
τα στέλνουν οι γονείς τους, δυό υπέροχοι άνθρωποι, να μάθουν Αγγλικά, και να μάθουν γενικά,
δυό μέρες την εβδομάδα, μια μέρα το κάθε παιδί μόνο του μαζί μου,
μια που το σχολείο δεν διδάσκει πλέον τίποτα. Μηδέν.
Επιμένουν να με πληρώνουν, 10 μήνες τώρα, κι' εγώ επιμένω ότι δεν θέλω χρήματα...
Και τα παιδιά προτιμούν να έρχονται εδώ παρά να πηγαίνουν στο σχολείο.
Ανακαλύψαμε ότι στο αγοράκι αρέσει η ποίηση
και από το καλοκαίρι πια θυμάται απ' έξω στοίχους από ποιήματα του Ρόμπερτ Φροστ,
και στοίχους του Τζων Λένον,
και πρόσφατα με ρώτησε τι είναι ο Σαίξπηρ και ψαχνόμαστε με την Τρικυμία και με τον Ιούλιο Καίσαρα.
Και με τον Πινόκιο του Ντίσνευ.

«Είμαστε ύλη σαν αυτή που τα όνειρα χτίζει.»
«We are such stuff as dreams are made of.»
                                               -Prospero in The Tempest by William Shakespeare

Πόστερ στοίχων και μοντάζ σκηνών της ταινίας στο τραγούδι, από τον Δημήτρη για την ανάρτηση.

Και για τα παιδιά.

~~~