Επαγγέλματα

Τι θέλεις να γίνεις όταν μεγαλώσεις;

Αστροναύτης! Σκουπιδιάρης! Πυροσβέστης! Μπαλαρίνα!
...και αργότερα,
Δάσκαλος! Αστυνομικός! Ηθοποιός! Τραγουδιστής! Πιλότος!
...λίγο μετά, τα όνειρα των γονιών αρχίζουν να εμπλέκονται στο αμπραγιάζ των ταχυτήτων:
Γιατρός! Δικηγόρος! Πολιτικός Μηχανικός! Αρχιτέκτονας! Πρωθυπουργός! Βουλευτής! Συνδικαλιστής!
...και φυσικά, αρχίζουν να παίζουν και μικροπαρεξηγησούλες, όπως η διαφορά μεταξύ Αστρονόμου και Αστρολόγου (Αστρολόγος πληρώνεται καλύτερα γιατί υπάρχει περισσότερη ανάγκη και ζήτηση)...

Αρκετά παιδιά από μικρά θα σκεφτούν την αίγλη της στρατιωτικής στολής, του όπλου, των τανκς, των αντιτορπιλικών και των μαχητικών αεροπλάνων... όμως κάθε παιδί στο οποίο έχω μιλήσει εγώ τουλάχιστον, που ονειρεύτηκε τις ένοπλες δυνάμεις, δεν είχε στο ραντάρ του την πιθανότητα, αν όχι βεβαιότητα, πως το επάγγελμα αυτό κάποια μέρα θα απαιτήσει να σκοτώσει ή να σκοτωθεί (εκτός από ένα, που αναφέρω παρακάτω).

Όπως επίσης, πολλά από τα παιδιά που ονειρεύονται την στολή, το όπλο και το περιπολικό του αστυνομικού δίνουν ελάχιστη σημασία στο τι έργα και σκοπούς (και εις όφελός ποιών) θα καλεστούν να εκπληρώσουν φορώντας την στολή τους.

Ποτέ πάντως στην δική μου εμπειρία δεν άκουσα σε γενικές γραμμές παιδί να ονειρεύεται να γίνει σωφρονιστικός υπάλληλος, δεσμοφύλακας ή δήμιος. Μία μόνο φορά άκουσα παιδί (Ευρωπαίο) 15 χρονών να λέει ότι το όνειρό του είναι να κάνει τα μελλοντικά παιδιά του περήφανα πεθαίνοντας σαν ήρωας στο Αφγανιστάν.

Ανάμεσα στον οικογενειακό ψυχολογικό καταναγκασμό, τις εξελικτικές αλλαγές σε ψυχοσύνθεση, σε ηθική και πνευματική σταθερότητα, και τόσες άλλες επιδράσεις συμπεριλαμβανομένης της απόλυτης ανάγκης να βρεθεί στο τέλος κάποια δουλειά για εισόδημα, όσο πιο σταθερό εισόδημα γίνεται, οι ενήλικες καταλήγουν σε κάποιο επάγγελμα ή επαγγέλματα... Η αλήθεια είναι πως ελάχιστοι είναι πραγματικά ευτυχισμένοι στην μακρά πνοή με τις επιλογές τους. Για τους περισσότερους, η εργασία είναι δουλεία της οποίας το καθημερινό σχόλασμα οριοθετεί την έναρξη οποιασδήποτε προσωπικής ζωής μπορούν να έχουν... Ελάχιστοι φτάνουν να αισθάνονται ότι δεν "δουλεύουνε" καν, επειδή η εργασία τους είναι μέρος της ταυτότητάς τους. Και κάμποσοι επιλέγουν επάγγελμα γιατί προς αυτό τους οδηγεί, αναγκαστικά ή λογικά, η ταυτότητά τους. Φερ' ειπείν, στις ΗΠΑ, η Αστυνομία είναι ...Ιρλανδική: το πατροπαράδοτο επάγγελμα του Ιρλανδοαμερικανού, το οποίο εξασκούν άριστα για την κοινωνία τους, αλλά και το έχουν συνάμα μετατρέψει σε "Ιρλανδική μαφία". Σε τριτοκοσμικά κράτη, και στην Μεσόγειο ως επί το πλείστον, η Αστυνομία παρέχει το νόμιμο κρησφύγετο εκείνων που θα δημιουργούσαν και θα ψήφιζαν ιδεολογίες όπως της Χρυσής Αυγής.

Και πολλοί, αν όχι οι περισσότεροι, καταλήγουν σε μια δουλειά επειδή εκεί τους οδηγούν οι περιστάσεις, και όχι η καρδιά τους  --ή, η καρδιά τους, χωρίς να αναλογιστούν τις απορρέουσες περιστάσεις και καταστάσεις...

Σήμερα, στον Δυτικό κόσμο, οι υπηρεσίες ψυχολογικής υποστήριξης στις ένοπλες δυνάμεις δεν προλαβαίνουν να καλύψουν τον όγκο των αναγκών τις οποίες καλούνται να υποστηρίξουν. Από την άλλη μεριά βέβαια, οι ένοπλες δυνάμεις έχουν αλλάξει ριζικά από το παρελθόν, και σε μέγεθος (αριθμούς), και στην φύση του τι καλούνται να εκπληρώσουν και που ...και γιατί. Και οι κοινωνίες από τις οποίες προέρχονται οι στρατιώτες και οι μάχιμοι, αλλά και η αντιμετώπιση των μάχιμων από τις κοινωνίες τους, έχουν αλλάξει εκ θεμελίων...

Υπάρχουν, στο τέλος, μερικά επαγγέλματα τα οποία εγώ τουλάχιστον ποτέ δεν θα καταλάβω τι είδους άνθρωποι επιλέγουν και με ποιά κίνητρα και κριτήρια (όσο "αναγκαία" και να είναι η ύπαρξη των επαγγελμάτων αυτών...) Ένα από αυτά είναι το επάγγελμα του σωφρονιστικού υπάλληλου (το οποίο στην ιστορία είναι άμεσα συνδεδεμένο με, και εξελιγμένο από, τα επαγγέλματα του δεσμοφύλακα και του δήμιου). Τι είδους άνθρωπος επιλέγει να γίνει σωφρονιστικός υπάλληλος...

"Ποινική δίωξη για βασανιστήρια με αποτέλεσμα το θάνατο, απλό βασανισμό και βαριά σκοπούμενη σωματική βλάβη άσκησε ο εισαγγελέας κατά περίπτωση σε βάρος 14 σωφρονιστικών υπαλλήλων..."

Μπορεί κάποιος να με βοηθήσει να καταλάβω τι σημαίνει "απλός" βασανισμός;

...

"Επιστολή - καταγγελία για βασανισμό του Ίλι Καρέλι όχι μόνο στο Μαλανδρίνο, αλλά και στη Νιγρίτα δημοσιεύθηκε στο Διαδίκτυο. Σύμφωνα με αυτήν, κρατούμενοι στις φυλακές Νιγρίτας καταγγέλλουν, παράλληλα, ως βασανιστή τον δολοφονηθέντα από τον Καρέλι σωφρονιστικό υπάλληλο."

Καλά, αυτό δεν είναι "νέο"... κοινή λογική ήτανε. Ευτυχώς βέβαια θεωρούνται όλοι αθώοι μέχρι αποδείξεως της ενοχής τους. Στην φάση της "απόδειξης" ίσως να τα χάσουνε λιγάκι, εκεί, στην χώρα που πήγε διεθνές δικαστήριο για να κατοχυρώσει την πολιτιστική αποκλειστικότητα του Καραγκιόζη (και έχασε την υπόθεση, την οποία κέρδισε η Τουρκία).

Αφοσίωση

κλπ., (etc)

Υπάρχει άραγε πουθενά έγκυρη, έντιμη, αντικειμενική και αληθής ενημέρωση που να παρουσιάζει και τα ψυχρά γεγονότα αλλά και όλες τις απόψεις; Μια πηγή ενημέρωσης στην οποία να μπορεί κανείς να έχει εμπιστοσύνη;

Σε επιλογή μεταξύ "Ναι" και "Όχι", ως απάντηση στην ερώτηση αυτή, η μόνη ρεαλιστική μονολεκτική απάντηση είναι "Όχι". Θα μπορούσε κανείς να επεκταθεί και να προτείνει τους Τάιμς της Νέας Υόρκης, και τους παλιούς, προ-Μέρντοχ Τάιμς του Λονδίνου, ως το καλύτερο παράδειγμα ενός κατά μέγιστη προσέγγιση "Ναι", αλλά, όλο και κάποιος μαλάκας θα βρεθεί να πει ότι η Αυγή είναι πιο έγκυρη (κι ας είναι, και επισήμως, όργανο πολιτικού κόμματος).

Εξαρτάται από δύο πράγματα: Πρώτον, την ποιότητα, παιδεία, κρίση, ικανότητα και επαγγελματισμό των δημοσιογράφων και συντακτών. Δεύτερον από την "γραμμή" που δίνει στους υπαλλήλους της η διεύθυνση, η ιδιοκτησία, του μέσου ενημέρωσης (και από την "γραμμή" που δίνει στους υπαλλήλους η προσωπική τους αφοσίωση σε ένα [πολιτικό; φιλοσοφικό;] σκοπό).

Όσον αφορά τον επαγγελματισμό των δημοσιογράφων, τα πράματα έχουν αρχίσει να σκουραίνουν καθώς αφ' ενός ο ερασιτεχνικός πλουραλισμός της παγκοσμιοποίησης και της άμεσης σύνδεσης πνίγει κάθε προσπάθεια εμπέδωσης επαγγελματισμού, και, αφ' εταίρου, η παιδεία και το μέτρο της ζήτησης επαγγελματισμού έχει αλυσοδεθεί στις ερπύστριες του μάρκετινγκ και του κέρδους και του πλουραλισμού (με την κακή έννοια του ερασιτεχνισμού και της ανευθυνότητας) --το επίπεδο παιδείας πέφτει επικίνδυνα παντού --έχει αρχίσει να θεωρείται άσχετο και έχει αρχίσει να ξεχνιέται κυριολεκτικά, ως προς το τι σημαίνει.

Πολύ ενδιαφέρον έχει να εξετάσουμε το θέμα διεύθυνσης/διοίκησης ενός μέσου ενημέρωσης και την γραμμή που δίνει στους υπαλλήλους.

Στις ΗΠΑ, όπου το Σύνταγμα και οι νόμοι είναι γραμμένοι με πρωταρχικό σκεπτικό το να αφαιρεί δύναμη από το κράτος και να το κρατά "μακριά" από κάθε επιρροή πάνω στους πολίτες, για να διαφυλαχτούν οι ελευθερίες των πολιτών, ένα κρατικό (Ομοσπονδιακό ή Πολιτειακό) μέσο ενημέρωσης όπως είναι αλλού το BBC ή η ΕΡΤ θεωρείται αποδιοπομπαίο. Οι Ομοσπονδιακές σελίδες μέσα στις ΗΠΑ προς κατανάλωση και από Αμερικανούς πολίτες, δεν έχουν κατάληξη .com αλλά .gov (government) για να είναι πεντακάθαρη η προέλευσή τους από τα διάφορα υπουργεία και κρατικούς οργανισμούς κλπ. Στις ΗΠΑ ούτε ταυτότητες δεν υπάρχουν καν! Χρησιμοποιούμε την άδεια οδήγησης ή μια πιστωτική κάρτα ως απόδειξη του ποιός είναι ο καθένας. Ο Αμερικανός ξέρει ότι ιδιωτικά μέσα χρωματίζονται από ιδιώτες αλλά το δέχεται αυτό σαν ρίσκο γνωρίζοντας ο ίδιος τι/ποιόν επιλέγει να διαβάζει και να ακούει.

Στον υπόλοιπο κόσμο το σκεπτικό είναι το αντίθετο: ότι ένα ιδιωτικό μέσο ενημέρωσης θα χρωματίζεται από τον ιδιοκτήτη και γι αυτό είναι θεμιτό ένα κρατικό μέσο ενημέρωσης σαν εγγύηση για περισσότερη αντικειμενικότητα (και αίσθημα "εθνικής ταυτότητας"). Βέβαια, όταν ο ιδιοκτήτης είναι το κράτος, η αποτελεσματικότητα του κατά πόσον η ενημέρωση είναι αντικειμενική συνδέεται άμεσα με το κατά πόσον το κράτος είναι η φωνή της δημοκρατίας ή η φωνή των βολεμένων και εκείνων οι οποίοι τους βόλεψαν. Εξαρτάται από το κράτος (την κοινωνία την ίδια). Και από τον επαγγελματισμό και παιδεία των υπαλλήλων.

Ένα ισχυρό κράτος όπως οι ΗΠΑ εδραιώνουν παγκόσμια παρουσία με μέσα ενημέρωσης όπως η Φωνή της Αμερικής. Βάση νόμου του 1948 η Φωνή της Αμερικής απαγορεύεται να μεταδίδεται μέσα στις ΗΠΑ για τους Αμερικανούς πολίτες επειδή είναι, βασικά, τίποτα περισσότερο από προπαγάνδα των Αμερικανικών αξιών και οι μέρες της δόξας της ήταν ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος και ο Ψυχρός Πόλεμος. Σήμερα η ιστοσελίδα της Φωνής της Αμερικής είναι διαθέσιμη παντού, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ. Η τεχνολογία έχει ξεπεράσει το σκεπτικό του νόμου του 1948.

Ένα κράτος σαν την Ελλάδα, όπου ένα 20% της εθνικότητας ζει στα πέρατα της Γης, έκανε κανάλι της ΕΡΤ για να συνδέει τους ομογενείς με την πατρίδα τους.

Άλλο το στυλ Φωνή της Αμερικής, απευθυνόμενο σε μη Αμερικανούς (σε πολλές γλώσσες), και άλλο το ERT World, απευθυνόμενο σε Έλληνες της αλλοδαπής...

Στην τελευταία, και πιο επίκαιρη ανάλυση θα μπορούσαμε να πούμε ότι ο ακροατής πρέπει να έχει την παρουσία πνεύματος και σκέψης να ξεχωρίζει και να αξιολογεί τι ακούει, τι βλέπει και τι διαβάζει. Αν παρακολουθεί Φωνή της Αμερικής η BBC Word Service, ERT World, Καθημερινή, Βήμα ή ...Αυγή.

Στην τελευταία ανάλυση, η ευθύνη, για υπευθυνότητα στην κατανόηση και αξιολόγηση, βρίσκεται και στηρίζεται στον ακροατή, στον αναγνώστη, στον πολίτη.